Dostępność cyfrowa nie wymaga rezygnacji z charakterystycznej typografii, koloru ani animacji. Wymaga natomiast świadomych decyzji projektowych, poprawnego kodu i kontroli po stronie użytkownika.
Najprawdopodobniej tak, jeśli sprzedajesz przez internet osobom prywatnym i nie jesteś mikroprzedsiębiorcą. Od 28 czerwca 2025 roku Polski Akt o Dostępności obejmuje usługi handlu elektronicznego. Z obowiązków dotyczących usług zwolnione są mikroprzedsiębiorstwa, czyli firmy spełniające jednocześnie kryterium zatrudnienia i próg finansowy. Sam fakt, że sklep działał przed tą datą, nie daje mu automatycznego zwolnienia.
W skrócie: jeżeli klient indywidualny może wybrać produkt i zawrzeć umowę przez Twój sklep, a firma nie ma statusu mikroprzedsiębiorstwa, wymagania dostępności najprawdopodobniej Cię dotyczą.
Co dokładnie mówi ustawa?
Punktem wyjścia jest Europejski Akt o Dostępności, czyli unijna dyrektywa 2019/882. Polska wdrożyła ją ustawą z 26 kwietnia 2024 roku o zapewnianiu spełniania wymagań dostępności niektórych produktów i usług przez podmioty gospodarcze. Ustawa, nazywana Polskim Aktem o Dostępności, weszła w życie 28 czerwca 2025 roku.
W art. 3 Polskiego Aktu o Dostępności handel elektroniczny został wymieniony wprost jako jedna z objętych usług. Chodzi o usługę oferowaną na odległość przez stronę internetową lub urządzenie mobilne, drogą elektroniczną i na indywidualne żądanie konsumenta, w celu zawarcia umowy. W praktyce będzie to zwykła sprzedaż online: klient wybiera produkt, składa zamówienie i zawiera umowę bez wizyty w sklepie stacjonarnym.
Obowiązek nie wynika więc wyłącznie z posiadania strony internetowej. Znaczenie ma to, czy za jej pomocą świadczysz konsumentom usługę prowadzącą do zakupu. Oficjalne omówienie Ministerstwa Cyfryzacji potwierdza, że przepisy obejmują sprzedaż produktów i usług przez internet, również wtedy, gdy dany rodzaj asortymentu nie został osobno nazwany w ustawie.
Warto też doprecyzować popularny skrót: ustawa nie mówi po prostu „sklep ma spełniać WCAG”. Określa wymagania funkcjonalne dotyczące między innymi postrzegalności, funkcjonalności, zrozumiałości i kompatybilności. Dla usług e-commerce technicznym punktem odniesienia jest norma EN 301 549 wskazana przez Ministerstwo Cyfryzacji, której część internetowa w dużej mierze opiera się na kryteriach WCAG. Dlatego w praktyce mówimy o dostosowaniu sklepu do WCAG, ale w audycie zawsze należy wskazać dokładną podstawę i zakres oceny.
Kogo dotyczy obowiązek, a kto jest zwolniony?
Najprościej sprawdzić trzy warunki. Obowiązek najprawdopodobniej obejmuje Twój sklep, jeżeli:
- sprzedajesz osobom prywatnym, nawet jeśli część klientów stanowią również firmy;
- klient może złożyć zamówienie i zawrzeć umowę przez stronę lub aplikację;
- firma nie korzysta ze zwolnienia przewidzianego dla mikroprzedsiębiorców.
Najwięcej wątpliwości wywołuje trzeci punkt. Polski Akt o Dostępności nie zawiera własnej definicji mikroprzedsiębiorcy – rządowy poradnik MFiPR dla mikroprzedsiębiorców odsyła w tym zakresie do art. 7 Prawa przedsiębiorców. Zgodnie z art. 7 Prawa przedsiębiorców mikroprzedsiębiorcą jest firma, która w co najmniej jednym z dwóch ostatnich lat obrotowych spełniała łącznie dwa warunki:
- zatrudniała średniorocznie mniej niż 10 pracowników;
- osiągnęła roczny obrót netto nieprzekraczający równowartości 2 mln EUR lub jej suma aktywów nie przekroczyła 2 mln EUR.
Ważne są tu spójniki: warunek zatrudnienia i warunek finansowy muszą być spełnione łącznie, natomiast w części finansowej wystarczy limit obrotu lub aktywów. Jeśli nie masz pewności, status firmy najlepiej potwierdzić z księgową na podstawie danych z dwóch ostatnich lat.
| Sytuacja sklepu | Czy obowiązek najprawdopodobniej dotyczy usługi e-commerce? |
|---|---|
| Sklep B2C, firma nie jest mikroprzedsiębiorcą | Tak |
| Sklep prowadzi sprzedaż B2C i B2B, firma nie jest mikroprzedsiębiorcą | Tak, w zakresie ścieżki konsumenckiej |
| Sklep sprzedaje wyłącznie innym firmom | Co do zasady nie, ponieważ usługa nie jest świadczona konsumentom |
| Sklep B2C prowadzony przez mikroprzedsiębiorcę | Co do zasady nie w zakresie obowiązków dotyczących usługi |
Zwolnienie mikroprzedsiębiorcy dotyczy oferowanych lub świadczonych usług. Nie jest automatycznym zwolnieniem z obowiązków dotyczących produktów. Jeśli firma jest jednocześnie producentem, importerem lub dystrybutorem produktu objętego ustawą, tę rolę trzeba ocenić oddzielnie. Nie każdy towar sprzedawany w internecie jest produktem objętym Polskim Aktem o Dostępności, ale sam kanał sprzedaży może być objętą usługą e-commerce.
Tabela jest wstępnym filtrem, a nie indywidualną poradą prawną. Nietypowy model sprzedaży, kilka spółek, marketplace albo wątpliwości dotyczące zawierania umów mogą wymagać osobnej analizy.
Co grozi za brak zgodności?
Nie warto zaczynać rozmowy o dostępności od maksymalnej kary. Bardziej realny scenariusz zaczyna się od klienta, który nie może wybrać wariantu produktu, obsłużyć koszyka klawiaturą albo poprawić błędu w formularzu zamówienia.
Konsument może złożyć skargę bezpośrednio do usługodawcy. Firma ma co do zasady 30 dni na odpowiedź, a w szczególnie skomplikowanej sprawie termin może zostać wydłużony do 60 dni. Każdy może również zawiadomić Prezesa Zarządu PFRON o niespełnianiu wymagań. Nadzór nad usługami handlu elektronicznego sprawuje Minister Cyfryzacji w ramach systemu współtworzonego przez PFRON.
Jeżeli kontrola potwierdzi problemy, organ może najpierw wezwać usługodawcę do działań naprawczych i przedstawienia dowodów ich wykonania. Termin wskazany w takim wezwaniu nie może być dłuższy niż 120 dni. Brak odpowiedniej reakcji może prowadzić do postępowania, decyzji nakazującej zapewnienie dostępności, a w określonych sytuacjach również do zakazu oferowania lub świadczenia usługi.
Ustawa przewiduje także karę pieniężną do dziesięciokrotności przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej za poprzedni rok, nie większą jednak niż 10% obrotu osiągniętego w poprzednim roku obrotowym. Przy ustalaniu wysokości bierze się pod uwagę między innymi wagę naruszenia, liczbę usług niespełniających wymagań i liczbę osób, na które problem wpłynął negatywnie.
Praktyczny wniosek jest prosty: warto znać bariery, udokumentować plan naprawczy i reagować na nie, zanim staną się przedmiotem skargi lub kontroli.
Od czego zacząć dostosowanie sklepu?
1. Zrób szybką samoocenę ścieżki zakupowej
Spróbuj przejść sklep bez myszy. Sprawdź, czy da się otworzyć menu, użyć filtrów, wybrać wariant, dodać produkt do koszyka i złożyć zamówienie samą klawiaturą. Powiększ stronę do 200% i zobacz, czy popupy, banery zgód albo przyklejone elementy nie zasłaniają treści. Zwróć też uwagę, czy błędy formularza są opisane tekstem, a nie tylko czerwonym kolorem.
Taki test nie zastąpi audytu, ale szybko pokaże bariery blokujące sprzedaż. Nie zastąpi go również nakładka z przyciskami zmiany kontrastu i wielkości tekstu. Nie naprawi ona struktury kodu, obsługi klawiaturą, komunikatów koszyka ani integracji płatności. Więcej wyjaśniamy w artykule WCAG nie jest wyrokiem dla designu.
2. Przeprowadź audyt całego procesu zakupu
Automatyczne skanery znajdują część problemów, ale nie odpowiedzą, czy klient korzystający z czytnika ekranu rozumie zmianę ceny po wyborze wariantu albo otrzymuje informację o dodaniu produktu do koszyka. Dlatego audyt powinien łączyć narzędzia automatyczne z testami manualnymi klawiaturą i czytnikiem ekranu.
Zakres powinien obejmować co najmniej listę produktów, filtry, kartę produktu, warianty, galerię, koszyk, finalizację zamówienia, płatność i potwierdzenie. Jeśli chcesz zlecić zarówno sprawdzenie, jak i naprawę sklepu, zobacz usługę WCAG dla sklepów internetowych.
3. Wdróż poprawki i wykonaj ponowne testy
Po audycie podziel bariery według wpływu na użytkownika i ryzyka dla ścieżki zakupowej. W pierwszej kolejności usuń problemy, które uniemożliwiają wybór produktu, uzupełnienie danych, płatność lub potwierdzenie zamówienia. Część poprawek może wymagać zmian w motywie WooCommerce, część w konfiguracji, a część w integracjach zewnętrznych.
Po wdrożeniu trzeba ponownie przejść poprawione scenariusze. Sama zmiana kodu nie jest dowodem, że problem został rozwiązany i że przy okazji nie powstała nowa bariera. Dobrze przygotowane podsumowanie re-testu pomaga również udokumentować wykonane działania.
Pełna przebudowa nie zawsze jest potrzebna. Jeżeli jednak obecny motyw uniemożliwia stabilne poprawki, alternatywą może być nowy, dedykowany sklep internetowy WooCommerce, w którym dostępność uwzględnia się już w projekcie i kodzie.
Najczęstsze pytania
Czy ustawa dotyczy sklepów działających tylko B2B?
Co do zasady nie w zakresie usługi handlu elektronicznego, ponieważ Polski Akt o Dostępności definiuje ją jako usługę świadczoną na indywidualne żądanie konsumenta w celu zawarcia umowy. Jeśli sklep obsługuje zarówno firmy, jak i osoby prywatne, obowiązek może dotyczyć ścieżki dostępnej dla konsumentów. Sama możliwość wpisania numeru NIP nie oznacza jeszcze, że sklep działa wyłącznie B2B.
Do kiedy trzeba dostosować istniejący sklep?
Obowiązki dotyczące usług handlu elektronicznego obowiązują od 28 czerwca 2025 roku. Ustawa nie daje wszystkim starszym sklepom ogólnego okresu przejściowego do 2030 roku. Umowy o oferowanie lub świadczenie usług zawarte przed wejściem ustawy mogą pozostać niezmienione do ich wygaśnięcia, jednak nie dłużej niż do 28 czerwca 2030 roku. Nie oznacza to automatycznego zwolnienia całego sklepu uruchomionego przed 2025 rokiem ani nowych umów zawieranych przez jego klientów.
Czy zgodność sklepu trzeba gdzieś zgłaszać lub certyfikować?
Nie ma obowiązkowego państwowego „certyfikatu WCAG” ani procedury zatwierdzania każdego sklepu przed rozpoczęciem sprzedaży. Usługodawca powinien jednak przeprowadzić ocenę zgodności i podać w regulaminie lub równoważnym dokumencie dostępną informację o tym, w jaki sposób usługa spełnia wymagania.
Jeżeli z oceny wynika, że usługa nie spełnia wymagań, trzeba niezwłocznie poinformować Ministra Cyfryzacji o niezgodnościach i podjętych działaniach naprawczych. Obowiązek informacyjny powstaje również przy powołaniu się na zasadniczą zmianę usługi lub nieproporcjonalne obciążenie. Raport z audytu i re-testu może być ważnym dowodem wykonanych prac, ale zewnętrzny certyfikat nie przenosi odpowiedzialności z usługodawcy.
Nie wiesz, czy przepisy obejmują Twój model sprzedaży albo od czego zacząć techniczne poprawki? Podeślij adres sklepu – wrócimy ze wstępną oceną potrzebnego zakresu.
Źródła merytoryczne
- Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/882 – Europejski Akt o Dostępności
- Ustawa z 26 kwietnia 2024 r. – Polski Akt o Dostępności, pełny tekst w ELI
- Ministerstwo Cyfryzacji: Polski Akt o Dostępności – usługi handlu elektronicznego
- Ministerstwo Cyfryzacji: obowiązki informacyjne w PAD
- Ministerstwo Cyfryzacji: norma EN 301 549 dla usług handlu elektronicznego
- MFiPR: poradnik dla mikroprzedsiębiorców w zakresie dostępności produktów i usług
- Prawo przedsiębiorców – definicja mikroprzedsiębiorcy w art. 7
- PFRON: wytyczne dla podmiotów gospodarczych
